Karta rozszerzeń

Karta rozszerzeń to płytka drukowana, którą można włożyć do gniazda rozszerzeń na płycie głównej komputera, aby dodać nowe funkcje. Niektóre karty rozszerzeń mogą zwiększyć możliwości obliczeniowe komputera, a inne mogą dodać dodatkowe złącza wejściowe i wyjściowe. Większość komputerów stacjonarnych w obudowie typu tower ma kilka gniazd rozszerzeń PCI Express w różnych rozmiarach.

Typowe kategorie kart rozszerzeń wymieniono poniżej:

• Karty graficzne zwane także (kartami wideo) są najczęściej spotykanym typem kart rozszerzeń. Karta graficzna zawiera specjalny układ GPU, który wykonuje szybkie obliczenia w celu generowania grafiki 3D na potrzeby gier, modelowania 3D i animacji.
• Karty dźwiękowe dodają gniazda wejściowe i wyjściowe do podłączania zewnętrznych urządzeń audio, takich jak głośniki i mikrofony. Zawierają także przetworniki cyfrowo-analogowe (DAC) do konwertowania dźwięku cyfrowego na analogowe sygnały audio, a także przetworniki analogowo-cyfrowe (ADC) do konwertowania sygnału wejściowego.
• Karty sieciowe dodają porty Ethernet lub anteny Wi-Fi, zapewniając połączenie z siecią. Użycie wielu kart NIC pozwala komputerowi łączyć ze sobą wiele sieci.
• Karty kontrolerów pamięci masowej dodają dodatkowe wewnętrzne złącza pamięci masowej, takie jak porty SATA lub gniazda M.2.
• Karty kontrolerów USB i Thunderbolt dodają komputerowi dodatkowe porty USB i Thunderbolt, umożliwiając podłączenie większej liczby urządzeń zewnętrznych.
• Karty przechwytujące obraz dodają dedykowane porty wejściowe wideo, które umożliwiają nagrywanie i strumieniowanie obrazu z innego urządzenia.

Gniazda PCI Express występują w kilku rozmiarach — x1, x4, x8 i x16 — a karty rozszerzeń są dostępne dla każdego z nich. Gniazda PCI Express x1 są najmniejsze i oferują najmniejszą całkowitą przepustowość; karty sieciowe i karty dźwiękowe są najczęściej używanymi kartami w tym gnieździe. Karty sieciowe o dużej przepustowości, karty przechwytujące obraz oraz adaptery pamięci masowej M.2 i NVMe często pasują do gniazda PCI Express x4. Niektóre energooszczędne karty graficzne korzystają z gniazda PCI Express x8, ale większość używa gniazda x16, aby uzyskać możliwie największą przepustowość.

Tylko komputery stacjonarne w obudowie typu tower (oraz niektóre komputery montowane w szafach serwerowych) mają gniazda rozszerzeń. Niektóre laptopy z lat 90. obsługiwały karty rozszerzeń korzystające z interfejsu PCMCIA, umożliwiające dodawanie kart NIC i modemów, ale wprowadzenie portów USB i zintegrowanego Wi-Fi sprawiło, że ten interfejs stał się przestarzały. Podobnie komputery typu all-in-one, takie jak Apple iMac, korzystają z zewnętrznych portów rozszerzeń, takich jak USB i Thunderbolt.